در عصری که هوش مصنوعی هر روز بیشتر به بخش جدایی‌ناپذیر زندگی حرفه‌ای تبدیل می‌شود، یک سوال اساسی ذهن بسیاری از کارمندان را به خود مشغول کرده است: «آیا جای من در شرکت، امن است؟» پاسخ به این پرسش، اما بر اساس سن و جنسیت، تفاوت‌های چشمگیری دارد.

به گزارش کیوسک خبر، نتایج تازه‌ترین نظرسنجی وب‌سایت معتبر «گلس‌دور» (Glassdoor) که به بررسی نگرش کارمندان آمریکایی نسبت به هوش مصنوعی پرداخته، نشان می‌دهد که نسل Z (متولدین اواخر دهه ۱۹۹۰ تا اوایل ۲۰۱۰) بیشترین میزان بدبینی و نگرانی را نسبت به تأثیر این فناوری بر شغل خود دارند. در مقابل، کارمندان مسن‌تر که در جایگاه‌های مدیریتی و باسابقه‌تر قرار دارند، با آرامش بیشتری به استقبال این تحول رفته‌اند.

جوان‌ترها، نگران‌تر از آینده

بر اساس این نظرسنجی، تنها حدود ۳۳ درصد از کارمندان نسل Z دیدگاه مثبتی نسبت به تأثیر هوش مصنوعی بر محیط کار دارند. این در حالی است که ۴۷ درصد از کارمندان نسل X (متولدین ۱۹۶۵ تا ۱۹۸۰) هوش مصنوعی را عاملی مفید و مکمل برای شغل خود می‌دانند.

این یافته برخلاف تصور رایجی است که جوان‌ها را همواره پیشگامان پذیرش فناوری‌های نوین فرض می‌کند. اما چرا نسل جوان این‌قدر از هوش مصنوعی هراس دارد؟

کارشناسان اقتصادی معتقدند ریشه این نگرانی، به تهدید جدی‌تر هوش مصنوعی برای مشاغل سطح پایه و ورودی بازمی‌گردد. مشاغلی که معمولاً نقطه‌شروع مسیر شغلی نسل جوان محسوب می‌شوند، نظیر تحلیلگری داده‌های ابتدایی، تولید محتوای ساده، پشتیبانی مشتریان و حتی برخی نقش‌های اداری، امروز با خطر جایگزینی توسط الگوریتم‌های هوشمند روبه‌رو هستند.

چرا نسل مسن‌تر آرام‌تر است؟

کارمندان باتجربه‌تر که سال‌ها در صنعت خود فعالیت کرده‌اند، معمولاً در موقعیت‌های شغلی تثبیت‌شده‌ای قرار دارند که هوش مصنوعی فعلاً توانایی تهدید جدی آن‌ها را ندارد. این گروه، هوش مصنوعی را بیشتر به‌عنوان ابزاری برای افزایش بهره‌وری می‌بینند؛ نه رقیبی برای تصاحب جایگاهشان.

علاوه بر این، تجربه طولانی‌مدت آن‌ها را به مهارتی ارزشمند مجهز کرده است: تشخیص خطا و اطلاعات نادرست. مدل‌های زبانی بزرگ (مانند GPT) گاهی خروجی‌هایی تولید می‌کنند که در نگاه اول کاملاً معتبر به نظر می‌رسند، اما درواقع حاوی اشتباهات واقعی یا اطلاعات ساختگی هستند. یک متخصص با‌سابقه به‌راحتی این نقاط ضعف را شناسایی و کنار می‌گذارد، درحالی‌که یک کارمند تازه‌کار ممکن است فریب دقت ظاهری هوش مصنوعی را بخورد و نتواند واقعیت را از خطا تشخیص دهد.

نگرانی‌های رایج کارمندان چیست؟

نظرسنجی «گلس‌دور» نشان می‌دهد که دغدغه‌های کارمندان تنها به «از دست دادن شغل» محدود نمی‌شود. برخی از مهم‌ترین نگرانی‌ها عبارتند از:

• اجبار به استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی بدون آموزش کافی و بدون درنظرگرفتن نظر خود کارمندان.
• تمرکز بیش‌ازحد شرکت‌ها بر هوش مصنوعی و غفلت از اهداف و فعالیت‌های اصلی کسب‌وکار.
• نظارت هوشمند و کنترل بیش‌ازحد توسط کارفرمایان از طریق الگوریتم‌ها که حس آزادی عمل را از کارمندان سلب می‌کند.
• کم‌رنگ شدن ارتباطات انسانی در محیط کار و جایگزینی تعاملات واقعی با چت‌بات‌ها و پاسخ‌های خودکار.

شکاف جنسیتی؛ نگرانی مضاعف برای زنان

نکته قابل‌توجه دیگر در این پژوهش، تأثیر جنسیت بر نگرش نسبت به هوش مصنوعی است. آمارها نشان می‌دهد زنان نسبت به مردان، دیدگاه منفی‌تری نسبت به این فناوری دارند. در میان نسل Z، فقط ۲۱ درصد از زنان نگاه مثبتی به تأثیر هوش مصنوعی بر شغل خود دارند، درحالی‌که این رقم در مردان هم‌نسل آن‌ها به ۴۲ درصد می‌رسد.

این شکاف جنسیتی، زنگ خطری جدی برای صنعت فناوری به شمار می‌رود. تحقیقات جداگانه‌ای از سوی شبکه اجتماعی حرفه‌ای «لینکدین» حاکی از آن است که رونق مشاغل مرتبط با هوش مصنوعی در حال عمیق‌تر کردن نابرابری‌های جنسیتی در این حوزه است؛ چراکه سهم زنان از مشاغل جدید در بخش هوش مصنوعی، به‌مراتب کمتر از مردان است.

این موضوع نگرانی‌هایی را درباره افزایش فاصله اقتصادی و شغلی بین زنان و مردان در دهه آینده ایجاد کرده است؛ به‌ویژه اینکه بسیاری از نقش‌های سنتی با حضور پررنگ زنان، مانند امور اداری، خدمات مشتریان و تولید محتوا، بیش از سایر حوزه‌ها در معرض خودکارسازی قرار دارند.

آینده شغلی در هاله‌ای از ابهام

آنچه از یافته‌های این نظرسنجی برمی‌آید، تصویر روشنی از یک واقعیت اجتناب‌ناپذیر است: هوش مصنوعی می‌آید تا شکل کار را برای همیشه تغییر دهد. اما واکنش ما به این تغییر، تعیین‌کننده سرنوشت شغلی‌مان خواهد بود.

برای نسل جوان، مسیر عبور از این بحران مستلزم آموزش مداوم، کسب مهارت‌های مکمل و توسعه توانایی‌های منحصربه‌فرد انسانی نظیر خلاقیت، تفکر انتقادی و هوش عاطفی است. در مقابل، کارفرمایان نیز باید با برنامه‌ریزی شفاف، آموزش‌های هدفمند و ایجاد فرهنگ سازمانی مبتنی بر اعتماد، زمینه را برای پذیرش هوشمندانه این فناوری فراهم کنند.

نسل مسن‌تر هم می‌تواند با انتقال تجربیات ارزشمند خود به نسل جوان، پلی بزند میان دانش فنی جدید و بینش انسانی قدیمی. در نهایت، شاید پاسخ به تهدید هوش مصنوعی، نه در مقاومت در برابر آن، بلکه در هم‌زیستی هوشمندانه با آن باشد.

به گزارش کیوسک خبر، نظرسنجی جدید «گلس‌دور» نشان داد که ترس از هوش مصنوعی یک پدیده نسلی و جنسیتی است. نسل Z و زنان، آسیب‌پذیرترین گروه‌ها در برابر این موج فناورانه محسوب می‌شوند. درک این تفاوت‌ها می‌تواند به سیاست‌گذاران، مدیران منابع انسانی و خود کارمندان کمک کند تا استراتژی‌های مؤثرتری برای مواجهه با آینده‌ای طراحی کنند که در آن، هوش مصنوعی نه یک رقیب، که یک دستیار توانمند خواهد بود.

آینده از آنِ کسانی است که خود را برای تغییر آماده می‌کنند؛ نه کسانی که در برابر آن می‌ایستند.